Hành vi dựng chòi, cắm cọc quây bãi nuôi ngao trái phép trên bãi triều ngoài khơi phường Bàng La (quận Đồ Sơn)
Cần xử lý kiên quyết dứt điểm
Cập nhật lúc12:01, Thứ Ba, 21/11/2017 (GMT+7)

Lợi dụng lộn xộn tại bãi triều cũng như khó khăn, lúng túng của chính quyền địa phương và lực lượng chức năng, nhóm người liên tiếp “nhảy dù” dựng chòi, cắm cọc quây bãi nuôi ngao trái phép trên diện tích hàng chục ha thuộc địa phận phường Bàng La. Vụ việc kéo dài và không được giải quyết dứt điểm khiến tình hình an ninh trật tự vùng bãi triều bất ổn, đời sống của bà con ngư dân bị ảnh hưởng, gây khó khăn đến công tác quản lý, cắm mốc địa giới tạm giao cũng như việc triển khai quy hoạch vùng nuôi ngao sau này.

 

Kỳ 1:  Chính quyền địa phương chần chừ, thiếu quyết liệt

 

Vùng biển không yên bình

 

Một ngày mới đây, chúng tôi lên tàu của ngư dân Nguyễn Hữu N. xuất phát từ cống Họng ra khu vực bãi triều thuộc địa phận phường Bàng La. Với tay kéo cần ga, anh N. trầm ngâm: “Nhìn bề ngoài yên bình, nhưng nơi đây luôn “dậy sóng” vì những mâu thuẫn, tranh chấp lợi ích giữa các hộ nuôi ngao với nhau, cũng như với ngư dân chúng tôi. Nếu không giải quyết triệt để, chẳng bao lâu hàng trăm ngư dân khai thác hải sản tự nhiên trên vùng bãi triều này buộc phải “treo niêu”!”.

 

Một số đối tượng ngang nhiên dựng chòi, cắm cọc quây bãi nuôi ngao trái phép trên biển.
Một số đối tượng ngang nhiên dựng chòi, cắm cọc quây bãi nuôi ngao trái phép trên biển.

 

Sau hơn 20 phút, anh N. giảm ga lái tàu chạy chậm rãi, rồi quay sang giải thích: “Triều lên nhìn mặt biển bằng phẳng, nhưng phía dưới chi chít, chằng chịt những cọc ngắn, cọc dài nhằm mục đích đục thủng tàu thuyền, làm rách lưới những ngư dân vào khai thác hải sản ở khu vực cấm do một số người tự đặt ra”. Chuyển tay lái cho bạn tàu, anh N. ra phía mũi “giới thiệu” về vùng biển cũng như 3 chiếc chòi canh phía trước: “Nơi này là gò cát có tên gọi là gò Chương Bơn. Khoảng nửa năm trước, có người từ địa phương khác thuê người ra đây dựng chòi, cắm cọc quây bãi nuôi ngao, cấm ngư dân vào đánh bắt. Sau thời gian dài thấy chòi, cọc không bị chính quyền địa phương, cơ quan chức năng dỡ, nhổ, khoảng gần 1 tháng trước, người khác “học theo” dựng chòi, cắm cọc với diện tích lớn. Trước vòng chung kết Lễ hội chọi trâu Đồ Sơn năm 2017 (ngày 28-9) chừng 2-3 ngày, 12 ngư dân ký vào đơn kiến nghị gửi UBND phường Bàng La, nhưng từ đó đến nay, không thấy phường hồi âm. Thấy chòi canh thứ 2 dựng lên mà “chẳng làm sao”, người khác dựng chòi và quây bãi lớn gấp nhiều lần ở khu vực bên cạnh”.

 

Chúng tôi đề nghị cho tàu chạy sát vào chiếc chòi mới dựng, sau một hồi ngần ngừ vì sợ va phải cọc ngầm, anh N. đồng ý. Tàu giảm ga rồi chậm rãi, rón rén luồn lách giữa rừng cọc tre và gỗ bạch đàn chẳng khác nào “bãi cọc Bạch Đằng”. Chiếc nào chiếc nấy phần vỏ còn tươi nguyên, cũng như chiếc chòi canh nghễu nghện giữa mặt biển, mới đến từng nút buộc. Anh N. bùi ngùi: “Họ lấy lý do nuôi ngao cắm chòi, quây cọc, dựng biển báo cấm ngư dân chúng tôi vào khai thác, nhưng khu vực này đâu nuôi được ngao. Khi triều lên dù ngập 2-3 mét nước, nhưng khi cạn, trơ mặt cát, nắng lên ngao “há mồm” chết sạch. Không biết họ có được chính quyền địa phương, cơ quan chức năng cho phép hay không?”.

 

Phạt rồi để đấy!

 

Trong buổi làm việc với nhóm phóng viên Báo Hải Phòng, trung tá Nguyễn Đức Hạnh, Đồn trưởng Đồn biên phòng Đồ Sơn, cho biết, trong nội dung chương trình công tác năm 2017, UBND quận Đồ Sơn giao UBND phường Bàng La quản lý khu vực bãi triều. Đồn biên phòng Đồ Sơn cùng một số đơn vị liên quan là cơ quan phối hợp thực hiện. Trong khoảng thời gian tháng 4 và tháng 5-2017, qua công tác trinh sát, nắm tình hình, lực lượng biên phòng kịp thời phát hiện trường hợp dựng chòi, cắm cọc quây bãi nuôi ngao trái phép của hộ bà Nhanh (huyện Kiến Thuỵ). Lãnh đạo Đồn biên phòng Đồ Sơn tham mưu Chủ tịch UBND quận Đồ Sơn Hoàng Xuân Minh ký quyết định xử phạt hành chính với số tiền 17,5 triệu đồng. Sau quyết định xử phạt của Chủ tịch UBND quận Đồ Sơn, UBND phường Bàng La có trách nhiệm phối hợp các cơ quan, lực lượng liên quan tổ chức tháo dỡ, tịch thu tang vật vi phạm hành chính là chòi và cọc. Tuy nhiên, UBND phường Bàng La vẫn “án binh bất động”.

 

Trung tá Nguyễn Đức Hạnh thừa nhận, việc không xử lý dứt điểm trường hợp của bà Nhanh là nguyên nhân dẫn tới một số đối tượng ngang nhiên thuê người ra cắm cọc, dựng chòi trái phép sau này. Ngày 15-10, trong lúc ra khu vực bãi triều thông báo tới bà con nuôi ngao, ngư dân chủ động bám sát tình hình diễn biến của cơn bão số 11, vào bờ ngay khi có yêu cầu, lực lượng biên phòng Đồ Sơn phát hiện 1 chòi cùng bãi cọc hơn 90 chiếc cắm mới trên điện tích nhiều ha. Ngay sau đó, lãnh đạo Đồn biên phòng báo cáo lãnh đạo UBND quận Đồ Sơn.

 

Về tình trạng “xử phạt rồi để đấy”, Chủ tịch UBND phường Bàng La Cao Văn Bé nêu khó khăn về kinh phí, con người và phương tiện. Trong buổi làm việc, khi phóng viên Báo Hải Phòng nhắc đến lá đơn kiến nghị của 12 ngư dân vào thời điểm trước vòng chung kết Lễ hội chọi trâu truyền thống Đồ Sơn khoảng 2-3 ngày, Chủ tịch UBND phường Bàng La Cao Văn Bé thừa nhận sự chậm trễ của phường trong tiếp nhận và xử xử lý vụ việc, chưa thông tin đến người dân dẫn tới dư luận nghi ngờ một số lãnh đạo, cán bộ UBND phường, quận cố tình làm ngơ để mặc các đối tượng “tung hoành” trên khu vực bãi triều.

 

Khẩn trương, quyết liệt giữ trật tự kỷ cương

 

Trao đổi với phóng viên Báo Hải Phòng, Phó chủ tịch UBND quận Đồ Sơn Vũ Đình Hưng cho biết, sau khi nhận được báo cáo về việc dựng chòi, cắm cọc trên vùng bãi triều thuộc địa phận phường Bàng La, sáng 17-10, Tổ công tác 1754 đi kiểm tra thực địa và họp bàn giải quyết vụ việc. Trong ngày 17-10, UBND quận Đồ Sơn ra thông báo số 357. Theo đó, để xử lý dứt điểm trường hợp cắm cọc và dựng chòi nuôi ngao trái phép trên địa bàn phường Bàng La, UBND quận yêu cầu UBND phường Bàng La khẩn trương ban hành thông báo yêu cầu nhổ các cọc cắm và tháo dỡ chòi nuôi ngao trái phép mới phát sinh; thiết lập hồ sơ xử lý vi phạm hành chính, lập biên bản vi phạm hành chính và xây dựng kế hoạch, bố trí lực lượng nhổ các cọc cắm và tháo dỡ chòi nuôi ngao trái phép trong thời gian sớm nhất, hoàn thành và báo cáo UBND quận chậm nhất ngày 26-10-2017.

 

Quá thời hạn 26-10, thay vì tập trung xử lý, giải quyết vụ việc, UBND phường Bàng La tiếp tục chờ. Tại cuộc họp Tổ công tác 1754 sáng 7-11, Phó chủ tịch UBND quận Đồ Sơn Vũ Đình Hưng phê bình UBND phường Bàng La chậm trễ, thiếu quyết liệt. Đáng ra, UBND phường Bàng La lập biên bản và ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính. Nếu thấy vượt quá thẩm quyền, hoàn thiện hồ sơ, lập tờ trình UBND quận. Tuy nhiên, phường chỉ tập hợp hồ sơ rồi chuyển lên quận. Trong ngày 7-11, UBND quận Đồ Sơn ra thông báo, đến 26-11, nếu các hộ không tự nguyện tháo dỡ chòi, cọc cắm trái phép, sẽ tổ chức lực lượng tháo dỡ.

 

Sự chậm trễ, thiếu quyết liệt của UBND phường Bàng La khiến tình hình ngày càng diễn biến phức tạp. Ngày 8-11, trong khi tuần tra trên vùng bãi triều thuộc địa phận phường Bàng La, phát hiện một số đối tượng dựng chòi, cắm cọc trái phép trên biển, lực lượng biên phòng lập biên bản vi phạm quả tang, tiến hành nhổ bỏ chòi, cọc. Trong ngày, một số đối tượng từ xã Đại Hợp (huyện Kiến Thuỵ) kéo tới trụ sở UBND phường Bàng La gây rối, đe doạ. UBND quận Đồ Sơn phải cử lực lượng công an tới giải tán đám đông.

 

Theo thống kê của lực lượng chức năng, từ năm 2015 đến nay, có 15 vụ gây mất an ninh trật tự ở các khu vực bãi triều ở phường Tràng Cát (quận Hải An); xã Đại Hợp (huyện Kiến Thụy); phường Bàng La (quận Đồ Sơn) và xã Quang Vinh (huyện Tiên Lãng)... Trong đó, cơ quan chức năng xử lý hình sự 3 vụ với 13 đối tượng; xử phạt vi phạm hành chính nhiều vụ. Nguyên nhân xuất phát từ việc tranh chấp diện tích vùng triều giữa các hộ nuôi ngao; giữa người nuôi ngao với doanh nghiệp khai thác cát; giữa hộ nuôi ngao với ngư dân khai thác thuỷ sản.

 

 

Kỳ cuối: Sớm có giải pháp căn cơ, bền vững

 

Không chỉ vùng bãi triều thuộc địa phận phường Bàng La, mà hầu hết vùng bãi triều trên địa bàn quận Đồ Sơn thường xuyên xảy ra mâu thuẫn, tranh chấp giữa các hộ nuôi ngao với nhau, với ngư dân khai thác trên ngư trường tự nhiên, tàu hút cát… Thực tế này đặt ra yêu cầu, cần giải phải pháp căn cơ, lâu dài cùng sự vào cuộc quyết liệt, có trách nhiệm của chính quyền địa phương cũng như các cơ quan, ban ngành chức năng.           

 

Phải gắn với trách nhiệm của người đứng đầu địa phương

 

Phó chủ tịch UBND quận Đồ Sơn Vũ Đình Hưng cho biết, thực hiện sự chỉ đạo của UBND thành phố, UBND quận Đồ Sơn yêu cầu UBND các phường trên địa bàn thanh lý hợp đồng ký với các hộ nuôi ngao trước đó. Trong khi chờ quy hoạch chi tiết, các hộ có nguyện vọng tiếp tục được nuôi ngao, nhưng yêu cầu giữ nguyên hiện trạng, không mở rộng vùng nuôi. Trong chương trình công tác năm 2017, UBND quận Đồ Sơn giao quyền quản lý khu vực bãi triều trên địa bàn cho UBND các phường, trong đó có phường Bàng La. Lực lượng Biên phòng, Công an, các phòng Kinh tế, Tài nguyên - Môi trường… là đơn vị phối hợp.

 

Tuy nhiên, trên thực tế, sự phối hợp giữa các đơn vị được giao trách nhiệm chưa thực sự hiệu quả. Trong vụ dựng chòi, cắm cọc trái phép trên vùng bãi triều thuộc địa phận phường Bàng La, nhận được đơn thư tố cáo của người dân, UBND phường Bàng La không những chậm trễ báo cáo quận, mà còn không trao đổi với Đồn biên phòng Đồ Sơn (đơn vị có phương tiện) phối hợp kiểm tra, xác minh, dẫn tới vụ việc ngày càng diễn biến phức tạp.

 

Hành vi dựng chòi, cắm cọc quây bãi nuôi ngao trái phép ảnh hưởng đến cuộc sống của ngư dân.
Hành vi dựng chòi, cắm cọc quây bãi nuôi ngao trái phép ảnh hưởng đến cuộc sống của ngư dân.

 

Thẳng thắn nhìn nhận, UBND quận giao quyền quản lý khu vực bãi triều cho UBND các phường, nhưng lại không gắn với trách nhiệm, nhất là người đứng đầu. Trước đó, tháng 11-2015, cũng tại vùng bãi triều thuộc phận phường Bàng La, một số đối tượng ngang nhiên cắm cọc rồi cấm ngư dân vào khai thác. Sau khi Báo Hải Phòng có loạt bài: “Chung quanh vụ việc một số đối tượng cắm cọc quây bãi cấm ngư dân khai thác don dắt ở vùng biển phường Bàng La: Nhanh chóng giải quyết để ngư dân yên tâm sản xuất”, chính quyền quận Đồ Sơn vào cuộc quyết liệt, sự việc được giải quyết khẩn trương. Tuy nhiên, cả UBND phường Bàng La lẫn cá nhân Chủ tịch UBND phường Cao Văn Bé đều không chịu trách nhiệm nào khi để xảy ra vụ việc trên địa bàn. Đó có thể là lý do khiến phường vào cuộc thiếu quyết liệt, chậm trễ… trong vụ việc lần này!

 

Phát huy hơn nữa hiệu quả của Tổ công tác 1754, vai trò người dân

 

Được biết, trước tình hình phức tạp của các bãi triều, trong khi chờ quy hoạch của thành phố, ngày 7-11-2016, Chủ tịch UBND quận Đồ Sơn Hoàng Xuân Minh ký quyết định thành lập Tổ công tác 1754 gồm đại diện lãnh đạo Phòng Kinh tế, Tài nguyên- Môi trường, Công an quận, Đồn biên phòng Đồ Sơn và các phường được giao quản lý vùng bãi triều, do Phó chủ tịch UBND quận Đồ Sơn Vũ Đình Hưng làm Tổ trưởng. Mỗi tháng 1 lần, Tổ công tác bố trí người và phương tiện nắm tình hình tại các bãi triều, sau đó họp lên phương án giải quyết như vấn đề tồn đọng, vụ việc mới phát sinh.

 

Việc thành lập Tổ công tác 1754 là sáng kiến đáng ghi nhận của UBND quận Đồ Sơn góp phần ổn định tình hình trên khu vực bãi triều thuộc địa bàn. Tuy nhiên, UBND quận Đồ Sơn cần xem xét phát huy hiệu quả hơn nữa hoạt động của Tổ công tác. Quy định mỗi tháng 1 lần kiểm tra trên biển và họp phương án giải quyết có lẽ chưa “ổn” lắm, bởi tình hình trên khu vực bãi triều diễn biến phức tạp từng ngày. Khi phát hiện vụ việc, như trường hợp cắm cọc, dựng chòi trái phép ở khu vực bãi triều thuộc địa phận phường Bàng La, thì sự đã rồi, rất khó khăn xử lý, giải quyết. Trong khi đó, Đồn biên phòng Đồ Sơn là đơn vị duy nhất có phương tiện. Theo trung tá Nguyễn Đức Hạnh, Đồn trưởng Đồn biên phòng Đồ Sơn, ngoài phối hợp giữ gìn, bảo đảm trật tự, an ninh trên biển, lực lượng biên phòng có nhiệm vụ nặng nề là bảo vệ chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, biên giới quốc gia trên đất liền, các hải đảo, vùng biển và tại các cửa khẩu.

 

Thiết nghĩ, nếu khó khăn về phương tiện, nhân lực, chính quyền địa phương cần làm tốt công tác dân vận, phát huy vai trò của người dân trong phát hiện, tố giác những trường hợp vi phạm. Tuy nhiên, việc UBND phường Bàng La chậm trễ, thiếu quyết liệt trong xử lý, giải quyết vụ việc cũng như tiếp nhận, trả lời đơn thư khiếu nại, tố giác khiến lòng tin của người dân bị giảm sút. “Đơn kiến nghị của 12 hộ dân về việc dựng chòi, cắm cọc trái phép trên biển, hơn 1 tháng không thấy UBND phường Bàng La trả lời và đến nay vẫn chưa được giải quyết. Thử hỏi, chúng tôi lấy gì để tin tưởng?”, anh Nguyễn Hữu N., ngư dân phường Bàng La bức xúc.

 

Sớm hoàn thiện quy hoạch chi tiết khu vực bãi triều

 

Được biết, từ năm 2013, UBND thành phố giao Sở Nội vụ tiến hành rà soát, tham mưu thành phố về việc phân giới cắm mốc địa giới hành chính trên khu vực mặt nước. Đến ngày 13-10-2017, UBND thành phố có quyết định “Tạm giao quản lý hành chính khu vực ven biển giữa các quận, huyện thuộc thành phố Hải Phòng: Đồ Sơn, Dương Kinh, Hải An, Cát Hải, Tiên Lãng và Kiến Thuỵ”. Hiện quy hoạch chi tiết khu vực bãi triều đang được các sở: Tài nguyên - Môi trường, Xây dựng, Nông nghiệp - Phát triển nông thôn, Nội vụ… gấp rút hoàn thiện trình UBND thành phố.

 

Theo Phó chủ tịch UBND quận Đồ Sơn Vũ Đình Hưng, không chỉ riêng quận Đồ Sơn, mà các quận, huyện có bãi triều trên địa bàn thành phố, mọi giải pháp quản lý việc nuôi trồng, đánh bắt thủy sản đang thực hiện đều chỉ là tình thế, trước mắt. Mấu chốt của vấn đề, các ngành liên quan cần sớm hoàn thành để thành phố ban hành quy hoạch chi tiết vùng nuôi cũng như quy chế quản lý, chính quyền địa phương căn cứ vào đó, tổ chức thực hiện một cách hiệu quả cao, tránh thất thu ngân sách cũng như giữ gìn, bảo đảm an ninh, trật tự trên biển.

 

 

Nhóm phóng viên xã hội

 

.