Trường đại học Hàng hải Việt Nam
Đổi mới, sáng tạo trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao
Cập nhật lúc13:20, Thứ Hai, 13/11/2017 (GMT+7)

Nhân Tuần lễ Cấp cao APEC tại Việt Nam, Diễn đàn Tiếng nói tương lai APEC 2017 đề cập một số chủ đề liên quan đến thúc đẩy tăng trưởng bền vững, sáng tạo và hội nhập giữa thanh niên khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Nhân dịp này, phóng viên có cuộc trao đổi với Giáo sư, Tiến sĩ, Nhà giáo Nhân dân, Hiệu trưởng Trường đại học Hàng hải Việt Nam Lương Công Nhớ chung quanh vấn đề đổi mới, sáng tạo và hội nhập.

 

- Trường đại học Hàng hải Việt Nam đổi mới, sáng tạo và hội nhập như thế nào, thưa ông?  

       

- Xác định nhiệm vụ đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho ngành kinh tế biển và xã hội, phục vụ công cuộc xây dựng đất nước và hội nhập quốc tế, từ nhiều năm qua, Trường đại học Hàng hải Việt Nam có những quyết sách mang tính đột phá để đổi mới, sáng tạo và hội nhập.

 

Đặc biệt, nhà trường chủ động đề xuất và được Thủ tướng Chính phủ phê chuẩn đưa trường vào danh sách các trường được đầu tư để trở thành Trường đại học trọng điểm quốc gia, với tầm nhìn cụ thể: Đến năm 2020, nhà trường hoàn thành giai đoạn thứ nhất về xây dựng cơ sở hạ tầng phục vụ chiến lược trường trọng điểm quốc gia; có đội ngũ giảng viên đạt chuẩn về chuyên môn, ngoại ngữ; một số ngành đào tạo được công nhận chất lượng theo tiêu chuẩn AUN (mạng lưới các trường đại học ASEAN); đạt thành tựu bước đầu trong hợp tác song phương về nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ và trao đổi giảng viên, sinh viên.

 

Nhóm sinh viên Khoa Điện - Điện tử Trường đại học Hàng hải Việt Nam nghiên cứu đề tài “Thiết kế trạm nạp ắc quy sử dụng năng lượng mặt trời” tại phòng thí nghiệm của khoa.
Nhóm sinh viên Khoa Điện - Điện tử Trường đại học Hàng hải Việt Nam nghiên cứu đề tài “Thiết kế trạm nạp ắc quy sử dụng năng lượng mặt trời” tại phòng thí nghiệm của khoa.

 

Đại học Hàng hải Việt Nam sẽ đạt trình độ ngang bằng với các trường đại học của các nước phát triển trong khối ASEAN (Thái Lan, Malaysia…) vào năm 2025; đồng thời đạt trình độ ngang bằng các trường trong khối các trường đại học hàng hải khu vực Châu Á - Thái Bình Dương (Hàn Quốc, Trung Quốc, Nga…); có đủ khả năng đào tạo nguồn nhân lực có trình độ cao cho chiến lược phát triển kinh tế biển của đất nước, nghiên cứu thực nghiệm các công nghệ mới trong các lĩnh vực liên quan đến kinh tế biển và hải dương học phục vụ cho nhu cầu dân dụng và quân sự; thu hút được học viên đến từ các nước trong khu vực và thế giới ở mốc năm 2030.         

 

Hiện tại, nhà trường có 800 giảng viên, trong đó có 43 giáo sư, phó giáo sư; 130 tiến sĩ khoa học và tiến sĩ; 680 thạc sĩ. Trường đang đào tạo gần 40 chuyên ngành đại học, 12 chuyên ngành cao đẳng, 11 chuyên ngành thạc sĩ và 8 chuyên ngành tiến sĩ. Chỉ tiêu tuyển sinh hằng năm của trường ổn định ở mức trên 3.600 sinh viên/năm học.         

 

Trường liên kết đào tạo, nghiên cứu khoa học với trên 30 trường đại học, học viện danh tiếng khu vực và thế giới như: Đại học Liege Vương quốc Bỉ, Đại học Hàng hải quốc gia Hàn Quốc, Đại học Hàng hải và Công nghệ Tokyo, Đại học Hàng hải Kobe, Đại học Hàng hải California...         

 

- Quan điểm của ông về sự bùng nổ làn sóng cách mạng công nghiệp 4.0 và ảnh hưởng đối với sinh viên?        

 

- Sự bùng nổ của làn sóng cách mạng công nghiệp 4.0 là sự phát triển tất yếu của thế giới hiện đại và ảnh hưởng trực tiếp đến tất cả quốc gia, mọi ngành, mọi lĩnh vực, mọi đối tượng, trong đó có sinh viên. Cuộc cách mạng lần này mang lại cơ hội, nhưng cũng là thách thức đối với các em.         

 

Về cơ hội, nếu các sinh viên sớm nhận thức được trách nhiệm đối với chính bản thân mình, sớm xác định mục tiêu học tập và nghiên cứu ngay từ những ngày đầu trên giảng đường đại học. Bên cạnh đó, các em biết tận dụng những ưu thế của thời đại công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (Artificial Intelligence - AI), Internet vạn vật (Internet of Things - IoT), mạng xã hội… để phục vụ việc học tập, nâng cao trình độ mọi mặt, tiếp cận với thông tin đa chiều, đa lĩnh vực, kết nối, hỗ trợ, giúp đỡ nhau, giúp đỡ mọi người chung quanh… Các em rút ngắn được rất nhiều thời gian và sức lực so với các thế hệ trước trong việc trang bị cho mình những hành trang thực sự hữu ích để tự tin lập nghiệp, tự tin hội nhập với thế giới. Với sự trợ giúp của công nghệ số, những start-up trẻ, năng động nhanh chóng có được chỗ đứng trong nền kinh tế toàn cầu.         

 

Về thách thức, nếu các sinh viên vẫn giữ thái độ bảo thủ, trì trệ, lười nhác, thụ động, không xác định được trách nhiệm với bản thân, gia đình, xã hội, không chủ động học tập và trang bị những kiến thức, kỹ năng cần thiết, các em sẽ bị bỏ lại sau rất nhanh so với các bạn. Các em sẽ không có đủ bản lĩnh, tự tin để tham gia vào thị trường lao động có tính cạnh tranh vô cùng khắc nghiệt phía trước, khi mà rào cản về biên giới không còn giữ vai trò quyết định và máy móc thay thế rất nhiều lực lượng lao động chân tay.         

 

- Đâu là thách thức trong đào tạo "công dân toàn cầu" trước làn sóng cách mạng công nghiệp 4.0 của Trường đại học Hàng hải Việt Nam?     

    

- Trong quá trình triển khai thực hiện các chiến lược, kế hoạch dài hạn, trung hạn và ngắn hạn, nhà trường nhìn nhận thẳng thắn và biện chứng những thách thức trong việc đào tạo "công dân toàn cầu" trước làn sóng cách mạng công nghiệp 4.0.         

 

Đó là chất lượng của đội ngũ cán bộ, giảng viên được nâng cao rõ rệt, tuy nhiên tư duy về đổi mới căn bản giáo dục và đào tạo còn chậm trong một bộ phận nhỏ cán bộ, giảng viên. 

         

Chương trình đào tạo được liên tục cập nhật, chỉnh sửa theo hướng tiếp cận CDIO; phương pháp giảng dạy, phương pháp đánh giá không ngừng được thay đổi theo hướng chuyển từ truyền thụ kiến thức sang hướng phát triển năng lực của người học, song vẫn chưa đáp ứng được toàn diện với yêu cầu của thực tiễn.         

 

Đó còn là tiến độ cấp kinh phí từ ngân sách nhà nước cho các hạng mục của Dự án "Xây dựng Trường đại học Hàng hải Việt Nam trở thành trường trọng điểm quốc gia" chưa đúng kế hoạch, gây ảnh hưởng không nhỏ đến mục tiêu phát triển của nhà trường.         

 

Những hạn chế này chính là thách thức đối với lãnh đạo nhà trường trong quá trình thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm để đáp ứng nguồn nhân lực chất lượng cao trong cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 hiện nay.         

 

- Tại Diễn đàn Tiếng nói tương lai APEC 2017 vừa diễn ra, nhắc tới một số chủ đề liên quan đến thúc đẩy tăng trưởng bền vững, sáng tạo và hòa nhập giữa thanh niên khu vực châu Á - Thái Bình Dương... Theo ông, Trường đại học Hàng hải Việt Nam có những chiến lược khác biệt gì để phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao?      

 

- Trong thời đại số, sứ mệnh, tầm nhìn và các giá trị cốt lõi của Trường Đại học Hàng hải Việt Nam được viết tiếp bằng thông điệp "Trí tuệ - Sáng tạo - Trách nhiệm - Nhân văn". Theo đó, nhà trường đưa ra những chiến lược khác biệt, đổi mới căn bản các lĩnh vực như: quản trị, tạo điều kiện cho mọi người có khả năng cống hiến hết mình, đãi ngộ tương xứng, tạo lập đội ngũ cán bộ trẻ có khát vọng; minh bạch hóa, công khai hóa mọi hoạt động.         

 

Xác định đội ngũ giảng viên là nguồn duy nhất đào tạo ra nguồn nhân lực có khả năng hiện thực hóa mọi kế hoạch cho tương lai, đặc biệt là trong thời đại số. Theo đó, nhà trường triển khai Đề án đào tạo 300 tiến sĩ ở nước ngoài đến năm 2025; có cơ chế khuyến khích các nhà khoa học của trường đăng các kết quả nghiên cứu trên các tạo chí quốc tế uy tín; cán bộ, giảng viên phải đạt chuẩn tiếng Anh quốc tế và có kế hoạch cụ thể, chi tiết để nâng cao học hàm, học vị.    

     

Cùng với đó, nhà trường quyết tâm đổi mới chương trình đào tạo theo hướng tiếp cận CDIO; đổi mới nội dung giảng dạy, phương pháp giảng dạy và phương pháp đánh giá theo hướng thiết thực, hiệu quả và đạt giá trị thật trong kết quả học tập của sinh viên; tiến hành kiểm định chất lượng cơ sở giáo dục đại học theo tiêu chuẩn quốc gia và theo tiêu chuẩn AUN; kiên định áp dụng chuẩn đầu ra quốc tế về tiếng Anh và Tin học văn phòng đối với sinh viên tốt nghiệp.         

 

Nhà trường thành lập Viện Nghiên cứu Phát triển, qua đó hình thành các nhóm nghiên cứu có đủ khả năng đề xuất và triển khai các đề tài nghiên cứu, chuyển giao công nghệ có quy mô lớn..., từng bước khẳng định vị thế của Trường đại học Hàng hải Việt Nam - một trong những Trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao hàng đầu khu vực về các lĩnh vực kinh tế biển. 

        

- Trân trọng cảm ơn ông!

           

Đoàn Minh Huệ (thực hiện)

.